Η αρχική ιδέα προήλθε από τη Sinclair Radionics, εταιρεία του Clive Sinclair, γνωστού για την ανάπτυξη ηλεκτρονικών αριθμομηχανών και μικρών υπολογιστικών συσκευών. Ο NewBrain σχεδιάστηκε από τον Mike Wakefield, ενώ την ανάπτυξη του λογισμικού ανέλαβε ο Basil Smith. Το εγχείρημα υποστηρίχθηκε οικονομικά από το βρετανικό National Enterprise Board (NEB). Μετά την αποχώρηση του Sinclair από την εταιρεία, το 1979, το πρόγραμμα μεταφέρθηκε στη Newbury Laboratories, η οποία ανέλαβε την περαιτέρω ανάπτυξή του.
Το 1980 παρουσιάστηκαν τα πρώτα σχέδια του NewBrain και ανακοινώθηκαν διαφορετικές εκδόσεις. Το μηχάνημα προοριζόταν να συμμετάσχει στο βρετανικό πρόγραμμα Computer Literacy του BBC, που αποσκοπούσε στην εξοικείωση του πληθυσμού με τους υπολογιστές και τον προγραμματισμό. Οι καθυστερήσεις στην ανάπτυξή του, ωστόσο, οδήγησαν στην επιλογή του BBC Micro της Acorn για το συγκεκριμένο πρόγραμμα.
Τον Αύγουστο του 1981 η παραγωγή και η εμπορική αξιοποίηση του NewBrain πέρασαν στην Grundy Business Systems. Η κατασκευή πραγματοποιήθηκε από την Thorn EMI Datatech και το 1982 ξεκίνησε η διάθεσή του στην αγορά. Κυκλοφόρησαν δύο βασικές εκδόσεις, το NewBrain A και το NewBrain AD. Η δεύτερη διέθετε ενσωματωμένη οθόνη φθορισμού (VFD) 16 χαρακτήρων, ένα χαρακτηριστικό που επέτρεπε την εμφάνιση πληροφοριών χωρίς την απαραίτητη σύνδεση με εξωτερική οθόνη.
Ο υπολογιστής βασιζόταν στον επεξεργαστή Zilog Z80A με συχνότητα λειτουργίας 4 MHz και διέθετε μνήμη RAM 32 KB. Περιλάμβανε ενσωματωμένη γλώσσα προγραμματισμού BASIC, δυνατότητες γραφικών, αριθμητικών υπολογισμών και διαχείρισης δεδομένων. Υποστήριζε σύνδεση με εξωτερική οθόνη, κασετόφωνο, εκτυπωτή και πρόσθετες μονάδες αποθήκευσης. Μέσω του λειτουργικού συστήματος CP/M μπορούσε να αξιοποιήσει και εφαρμογές λογισμικού που χρησιμοποιούνταν σε άλλους επαγγελματικούς μικροϋπολογιστές της εποχής.
Η σχεδίασή του είχε επαγγελματικό προσανατολισμό. Η αριθμητική ακρίβεια, η δυνατότητα ανάπτυξης προγραμμάτων και η υποστήριξη περιφερειακών συσκευών το διαφοροποιούσαν από αρκετούς οικιακούς υπολογιστές της περιόδου. Η αρχική τιμή του μοντέλου AD ήταν περίπου 229 βρετανικές λίρες.
Μια λιγότερο γνωστή πτυχή της ιστορίας του συνδέεται με την Αγκόλα. Στις αρχές της δεκαετίας του 1980, η εταιρεία Protécnica εισήγαγε δύο υπολογιστές NewBrain, οι οποίοι χρησιμοποιήθηκαν για την ανάπτυξη εφαρμογών μηχανογράφησης. Ανάμεσα στις εφαρμογές που περιγράφονται σε μαρτυρία του Rui M. dos Santos ήταν προγράμματα για το Υπουργείο Εσωτερικού Εμπορίου της χώρας, με αντικείμενο τον οικονομικό σχεδιασμό, τη διαχείριση αποθεμάτων, τον εφοδιασμό και τον υπολογισμό της διατροφικής επάρκειας του πληθυσμού. Η ίδια ομάδα ανέπτυξε εφαρμογές σε BASIC και τεχνικές μεταφοράς δεδομένων μεταξύ διαφορετικών υπολογιστικών συστημάτων. Η περίπτωση αυτή καταγράφει μία από τις λιγότερο συνηθισμένες χρήσεις ενός μικροϋπολογιστή της εποχής, πέρα από τις αγορές της Ευρώπης και της Βόρειας Αμερικής.
Παρά τις τεχνικές δυνατότητές του, ο NewBrain αντιμετώπισε δυσκολίες στην εμπορική του πορεία. Η καθυστερημένη είσοδος στην αγορά, οι περιορισμένες διαθέσιμες εφαρμογές και ο ανταγωνισμός από υπολογιστές όπως ο Sinclair ZX Spectrum, ο Commodore 64 και ο BBC Micro περιόρισαν τη διείσδυσή του. Η Grundy διέκοψε τη δραστηριότητά της στον τομέα των υπολογιστών το 1983, έχοντας διαθέσει περίπου 50.000 μονάδες, σύμφωνα με τις διαθέσιμες ιστορικές εκτιμήσεις.
Τον Οκτώβριο του 1983, η ολλανδική εταιρεία Tradecom απέκτησε τα δικαιώματα και τα διαθέσιμα αποθέματα του NewBrain, επιχειρώντας να συνεχίσει την εμπορική αξιοποίησή του, κυρίως στην εκπαιδευτική αγορά. Η προσπάθεια αυτή δεν οδήγησε σε νέα περίοδο μαζικής παραγωγής και το NewBrain σταδιακά αποσύρθηκε από την αγορά.
Ο NewBrain αποτελεί ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα της βρετανικής μικροϋπολογιστικής βιομηχανίας των αρχών της δεκαετίας του 1980. Η ιστορία του συνδέει την τεχνολογική ανάπτυξη, την κρατική χρηματοδότηση, την επιχειρηματική αναδιοργάνωση και την εμφάνιση μιας νέας αγοράς προσωπικών υπολογιστών. Η μικρή ενσωματωμένη οθόνη του μοντέλου AD, η BASIC και η δυνατότητα σύνδεσης περιφερειακών συσκευών αποτυπώνουν μια περίοδο κατά την οποία ο υπολογιστής άρχισε να μετατρέπεται από εξειδικευμένο επαγγελματικό εργαλείο σε συσκευή που μπορούσε να χρησιμοποιηθεί σε διαφορετικούς χώρους και για διαφορετικές ανάγκες.
Οι φωτογραφίες αποτελούν ελεύθερη σχεδιαστική αναπαράσταση του υπολογιστή, βασισμένη σε φωτογραφικές αναφορές του συγκεκριμένου τύπου. Αποδίδει τα βασικά μορφολογικά χαρακτηριστικά τους, χωρίς να αποτελεί ακριβές τεχνικό σχέδιο ή πιστή αποτύπωση συγκεκριμένου ιστορικού μοντέλου.
Οι φωτογραφίες αποτελούν ελεύθερη σχεδιαστική αναπαράσταση του υπολογιστή, βασισμένη σε φωτογραφικές αναφορές του συγκεκριμένου τύπου. Αποδίδει τα βασικά μορφολογικά χαρακτηριστικά τους, χωρίς να αποτελεί ακριβές τεχνικό σχέδιο ή πιστή αποτύπωση συγκεκριμένου ιστορικού μοντέλου.